Thơ về mẹ của Hòa thượng Thích Giác Toàn: Mười năm con lớn

Mẹ ơi! Năm tháng còn văng vẳng

Tiếng hát ầu ơ… của mẹ ru

Từ thuở xa xưa giờ thấm nặng

Trong hồn con trẻ, đẹp thiên thu

Mẹ,

Con sinh ra mùa đông

Mùa đông nhiều sương tuyết

Cuộc đời con thua thiệt

Con chấp nhận cúi đầu!

Đi vào từng bước chậm

Nghe từng lời mẹ ru

Uống từng dòng sữa nhũ

Thấm từng giọt thâm tình

Còn mẹ,

Mẹ sinh con đầu lòng

Đứa con trai sầu đông

Đứa con trai hồ mộng

Thụ thai, mẹ chết chồng!

Ôi! Tiếng đời chua chát:

“- Không chồng mà có con”

Ôi! Thị phi hành phạt:

“- Lấy chồng, chồng chết non!”

Làm sao giải nổi tâm tình nhỉ?

Cho khách hồng trần biết mối oan

Mẹ đã có chồng, chồng tử chiến

Hy sinh xương máu liệm bên đàng.

Sanh con một tháng rời nhà thương

Mẹ nguyện quy y dưới Phật đường

Công quả cho tiêu tan nghiệp chướng

“Linh Phong cổ tự” má hồng nương.

Tiếng chuông kinh kệ vơi phiền lụy

Quét tước vườn chùa phước huệ tăng

Mỗi sáng mỗi chiều hằng lễ Phật

Cầu cho con mẹ sớm thành nhân.

Mẫu tử thiêng liêng nghìn triệu năm

Kể làm sao hết mối ân thâm

Dưỡng nuôi công mẹ hơn trời biển

Hơn cả Thái Sơn mấy vạn tầm

Mười năm gian khổ, mấy năm đầu

Ngoài mẹ ra còn tấm nghĩa sâu

Dì Út thương con xin Cậu, Ngoại

Vô chùa học đạo để chia sầu

Những tháng ngày dài lặng lẽ trôi

Thời gian thầm lớn trẻ trong nôi

Ầu ơ… mẹ hát từng đêm lạnh

Thương cháu, dì ru mỗi tối trời.

Một, hai, ba, bốn… mùa xuân thắm

Tuổi ngọc ngà xinh đẹp nụ cười

Mà nước non yêu tràn khói lửa

Đạn bom tang tóc lệ vơi vơi…

Vành khăn tang trắng trọn tình chồng

Phật tự cúi đầu biệt cửa không

Dì, mẹ tạ từ… về xứ Ngoại

Hành trang thêm một bé trai hồng.

Tung tăng nắng sớm đường quê hương

Dừa, mận oằn sai gợi nhớ thương

Kỷ niệm năm nao bừng sống dậy

Cha ơi! Hồn mẹ vạn đau buồn.

Rồi những bình minh, những xế tà

Nợ dâu lần trả… úa tàn hoa

Sáng chiều tần tảo gian truân kiếp

Giữa đoạn trần kiều ôi xót xa!

Mỗi hạt cơm là giọt lệ khô

Vắt từ tim mẹ ướp tim thơ

Gánh dây lá chuối, phơi từng sợi

Từng sợi nuôi tằm mẹ nhả tơ…

Mẹ nhả tơ xanh dệt nỗi niềm

Nỗi niềm vời vợi chữ tình thiêng

Tình thiêng nào quản dầm mưa nắng

Mưa nắng vì con trọn nếp hiền

…

Mười năm

Lá đổ thu bay

Mười năm lệ mặn

Ru dài tóc thơm

Mười năm

Tình mẹ cho con

Mười năm

Ngà ngọc nay còn dư âm

Mười năm

Ấp ủ tình thân

Mười năm

Mật ngọt hương trầm ướp THƠ

Mười năm mẹ hát ầu ơ…

Con ơi, con hỡi, bơ vơ kiếp sầu!

(Trích Suối về Hoa nghiêm, bản in năm 1974)