Lời di huấn của Đệ nhất Ni trưởng

Lời di huấn của Đệ nhất Ni trưởng

Chơn Ngân

Chùa Thuận Phước

Đệ nhất Ni trưởng thế danh là Nguyễn Thị Trừ, sanh năm 1923, viên tịch năm 1987, lúc ấy Ngài 65 tuổi. Ni trưởng xuất gia năm 1947, được Đức Tổ Sư giao cho Ngài lãnh đạo Ni giới Khất sĩ. Ni trưởng đã lèo lái chiếc thuyền Giáo hội Khất sĩ Ni giới truyền thừa Phật pháp sâu rộng trong quần chúng nhân dân 2 miền Nam – Trung. Nhờ bi nguyện bao la, đức độ từ hóa, sức tinh tấn không mệt mỏi, Ni trưởng đã hội nhập vào lòng người, thành lập 72 ngôi Tịnh xá Đạo tràng, thu nhận hàng nghìn Ni chúng và hàng vạn tín đồ.

Ni trưởng là người có thiên phú về thơ ca, văn học, nên đạo nghiệp pháp bảo thơ văn của Ni trưởng vô cùng phong phú. Những bài kệ của Ngài ai đọc qua cũng để lại trong lòng những cảm xúc thăng hoa khó tả. Bài kệ mà con tâm đắc nhất là bài Lời di huấn của Cố Ni trưởng:

Ngày đã cận cần tu gấp rút,

Giới giữ sao trong sạch như xưa.

Định, Huệ không thiếu không thừa,

Lợi ích dân chúng đúng vừa khả năng.

Ngay câu đầu, Ni trưởng đã cho chúng ta thấy cuộc đời là vô thường, cần phải tinh tấn gấp rút tu hành kẻo trễ.

Ta thử định tĩnh nhìn lại một ngày mới bắt đầu: Sáng ra: Ăn, làm việc. Trưa: Ăn, nghỉ. Chiều: Làm việc. Tối: Ngủ. Ngày lại qua ngày. Thấm thoát, tuổi đời chồng chất, sức tàn, hơi kiệt. Bấy giờ nhìn lại, giật mình sợ hãi: “Khi ra đi, mình sẽ mang theo gì đây? Và để lại gì? Rồi lại muốn làm cái gì đó để mang theo thì đã trễ tràng vì “Lực bất tòng tâm”. Ngay bây giờ, nếu ta thở ra, mà không hít vào thì sao?

Học giáo lý, chúng con thường nghe các bậc Thầy giảng dạy: thân vô thường, cảnh vô thường, tâm vô thường. Chúng ta thấy thật đúng như vậy. Nhìn lên bầu trời, ta thấy những đám mây đâu có đứng yên một chỗ mà chúng cứ lững lờ trôi. Tâm ta cũng vậy, vui, buồn, thương ghét, lo âu, phiền não luôn gậm nhấm chúng ta.

Con người ý vọng gồm hai,

Khi mừng, khi giận, đổi thay không lường.

Vội vàng, khi ghét, khi thương,

Khi vui, vui ngất, khi buồn, buồn hiu.

(NT Huỳnh Liên - Ý)

Vì vậy, Ni trưởng dạy chúng ta đang sống trong cuộc đời vô thường, cần phải tinh tấn tu hành đừng để một đời qua luống.

Rồi Ni trưởng dạy tiếp: Giới giữ sao trong sạch như xưa.

Giới được ví như đôi chân của mình, thiếu chân không thể đi được, thiếu giới thì không thể lên cõi trên được. Vì vậy, Đức Phật đã chế giới cho các đệ tử của Ngài: đệ tử xuất gia giữa gìn 10 giới, 250 giới, 348 giới; Phật tử tại gia có 8 giới, 5 giới.

Phật dạy: Là người cư sĩ tại gia, nếu nghiêm trì 5 giới thì chắc chắn người ấy sẽ được sống cuộc đời an lạc, hạnh phúc trong đời này và đời sau, sau khi chết sẽ được sanh vào cõi người hoặc cõi trời.

Như trong Chơn Lý, Đức Tổ sư có dạy rằng: Tu là trau sửa, hễ tu hành thì đức hạnh làm gốc, mà đức hạnh do giới luật phát sanh, nếu nghiêm trì giới luật, tu hành chín chắn, đó tức là con đường giải thoát.

Vì vậy, mỗi đêm khi đọc tụng đến câu thứ 2, con lại nhớ đến 5 giới mà mình đã thọ, và tâm tâm niệm niệm phải gìn giữ giới luật tinh nghiêm để tấn hoá trên đường đạo đức:

Giới giữ cho thân sạch lỗi lầm,

Cho tâm như ngọc luyện dồi tâm.

Cho hoa Trí huệ tươi ngàn kiếp,

Cho quả Từ bi đẹp bội phần.

(NT Huỳnh Liên - Kệ Chơn Lý - Giới Phật Tử)

Bốn chân lý mà Đức Phật đã dạy là: Khổ, tập, diệt, đạo. Trong trần gian vô minh này, nguyên nhân của mọi đau khổ là vô minh và ái dục, hay nói một cách khác chính lòng tham lam, sân hận, si mê là nguồn gốc của mọi phiền não, mọi tranh chấp, oan trái, là động cơ cho 3 nghiệp thân, khẩu, ý gây tạo những điều tội lỗi.

Trong cuộc sống, chúng ta luôn ưa thích những gì vừa ý, ghét bỏ những gì làm ta phật lòng. Vừa ý thì ta bám víu, phật lòng thì ta sân hận, phiền não. Từ đó, vô tình, hoặc cố ý mà ta làm những điều tội lỗi, tổn hại đến mọi loài chúng sanh.

Những cái làm cho chúng ta vui, buồn, thương ghét, phiền não đó là giả dối, không thật vì nó luôn thay đổi nên nó là vọng tưởng. Nếu ta dùng gươm trí tuệ cắt đứt những vọng tưởng ấy thì tâm chơn thật hiện tiền mà Ni trưởng đã dạy. Giới giữ sao trong sạch như xưa là chân tâm Phật tánh của mình đã có sẵn mà lâu nay ta bỏ quên.

Rồi Ni trưởng dạy tiếp: “Định Huệ không thiếu không thừa”

Khi vọng tưởng không còn nữa, sống chân thật trong giới luật thì ta đã diệt được tự ngã, không còn chấp cái bản ngã này nữa, chúng ta thấy thế gian này là giả tạm, không thật, luôn bị luật vô thường chi phối. Lúc ấy, tham sân si không còn nữa và tâm sẽ được định.

Nhờ thiền định mà có thể vượt qua cảnh giới của vật chất tầm thường, tự đặt mình vào đời sống kỷ cương, tự kiểm soát được thân tâm, phát sanh trí tuệ, tự mình giác ngộ và sáng suốt hoàn toàn. Như trong kinh đã nói: Nhơn giới sanh định, nhơn định phát tuệ.

Phật dạy cho chúng ta con đường trung đạo để đoạn tận khổ đau, để đạt được an vui hạnh phúc ngay trong đời này, và dẫn đến giải thoát sanh tử. Và con đường trung đạo đó cũng chính là tu tập Giới – Định – Tuệ

Qua 3 câu trên Ni trưởng đã dạy, nếu chúng ta biết tinh tấn giữ mình theo Giới, Định, Huệ để có thể diệt trừ tham, sân, si thì đời sống sẽ được tự tại.

Tình yêu quê hương của Ni trưởng rất nồng nàn, câu cuối cùng, Ni trưởng còn dạy: “Lợi ích dân chúng đúng vừa khả năng”

Tinh thần vì đạo vì đời của Ni trưởng lúc nào cũng bàng bạc trong thơ văn:

Nguyện xin hiến trọn đời mình,

Cho nguồn đạo pháp cho tình quê hương.
 

Sau khi xuất gia, ngoài việc tiến tu đạo nghiệp, Ni trưởng còn đấu tranh cho chân lý, cho lẽ thiện, cho nền hòa bình và độc lập, tự do, chống bất công trong cuộc sống, giành quyền bình đẳng nam nữ. Như lời khen tặng của Hòa thượng Từ Thông:

Chí bất khuất vì Hạnh phúc Tự do,

chiếc áo Khất sĩ làm vẻ vang trong Ni giới;

Nguyện kiên cường cho Hòa bình Độc lập,

tấm thân nữ lưu nêu gương sáng chốn Tòng lâm.

(HT. Từ Thông)

Ngài là một trong 25 đại biểu miền Nam dự Hội nghị Hiệp thương chính trị để bàn về vấn đề thống nhất nước Việt Nam sau ngày giải phóng đất nước. Ngài là vị trưởng lão Ni của Phật giáo đầu tiên được bầu vào quốc hội khóa VI, khóa đầu tiên khi nước nhà thống nhất.

Ni trưởng đã đem đạo vào đời, nhập trần bất nhiễm tùy duyên bất biến, tạo điều kiện cho hàng môn đồ, Phật tử biết trưởng dưỡng thiện căn, tiêu trừ nghiệp chướng, sống lợi tha, hỷ xả, tu hành tinh tấn, đủ đức độ, tài năng để hoằng dương chánh pháp.

Nghiêng vai gánh Đạo vào đời,

Cho đời tỏ Đạo ta người đồng tu.

(NT Huỳnh Liên – Sen gương)

Tấm lòng vì đạo, vì đời của Cố Ni trưởng bát ngát như biển khơi, như hư không bất tận. Dù Ni trưởng không còn nữa nhưng pháp bảo của Ngài còn sống mãi trong hàng môn đồ, Phật tử chúng con và những ai đọc qua thơ Ngài cũng cảm thấy bản thân tự sửa mình được để cuộc đời đẹp hơn và có ý nghĩa hơn.

Là người Phật tử, chúng con hàng đêm không những đọc tụng lời Di huấn của Ni trưởng mà giờ giờ phút phút luôn khắc ghi vào trong tâm khảm và tinh tấn tu hành theo lời dạy của Ngài:

Tu phước ngày đêm cội phước trồng,

Phước trồng thấm thoát huệ sanh bông,

Quên thân vì đạo lòng thơ thới,

Học pháp, hành thiền, trí sáng thông.

(Ni trưởng Huỳnh Liên – Kệ Chơn Lý - Cư sĩ)

BÀI LIÊN QUAN

Lời Ni trưởng dạy  ( Chơn Ngân , 6444 xem)

Thành Kính Tri Ân  ( Bảo Minh Trang , 13904 xem)

Tưởng niệm cố Ni trưởng Huỳnh Liên  ( Bảo Minh Trang , 6672 xem)

Noi gương Sư bà con quyết chí xuất gia  ( Tiểu Thiện , 7132 xem)

Học thơ Sư bà con nguyện tu học tinh tấn  ( Tiểu Nhu , 13808 xem)

Tỉnh mộng  ( Tiểu Chơn , 10496 xem)

Xuất gia báo hiếu Mẹ Cha  ( Tịnh Thanh , 11368 xem)

Nghe lời thơ kệ nhiệm màu - Con phát nguyện xuất gia  ( Tịnh Thành , 28117 xem)

Con nguyện  ( Tiểu Duy , 8001 xem)

Uống nước nhớ nguồn  ( Liên Hộ , 11656 xem)

Ý KIẾN BẠN ĐỌC

Ý kiến của bạn