Trang chủ > Phật Học > Phật Pháp

Vì sao ta luyến ái và chấp thủ?

Tác giả: Thích Đạt Ma Phổ Giác.  
Xem: 16174 . Đăng: 20/01/2015In ấn

Vì sao ta luyến ái và chấp thủ? 

 

Thích Đạt Ma Phổ Giác


    Tình yêu tạo ra cảm giác khoái lạc khiến ai cũng đam mê, nhiều khi nó lấn lướt cả tình mẹ cha, mạnh hơn cả mãnh lực của đồng tiền, kể cả sự nghiệp của chính trị và cho đến người xuất gia tu hành cũng bó tay chào thua. Nhiều doanh nhân vì tình ái mà đổ vỡ hạnh phúc gia đình dẫn đến kinh doanh sa sút. Nhiều chính trị gia vì ái tình mà điêu đứng, ngoài chiến trường không chết mà chết dưới lổ chân trâu nên phải từ chức hay rút vào hậu trường. Nhiều tu sĩ vì tình ái mà bỏ tu chạy theo tiếng gọi con tim để sau đó tiếp tục chịu trầm luân trong sinh tử.
    Thế gian cho rằng muốn thành công thì phải có đam mê nhưng trong đam mê có chất chứa nhiều khổ đau vì khi mong cầu mà không được như ý thì nỗi khổ niềm đau bắt đầu có mặt, cho nên tột cùng của đam mê là hy vọng và khao khát. 
    Trong cuộc sống ta hay thường đam mê lợi lạc, danh vọng, lời khen và lạc thú. Người có xu hướng không thích bị mất lợi lạc, mất danh vọng, bị chê bai hay rơi vào trạng thái đau khổ. Lợi lạc nói cho đầy đủ là tiền bạc, của cải dồi dào nhưng ít ai nắm giữ được trọn vẹn. Chính vì đam mê lợi lạc mà con người có thể giết hại nhau.
    Danh vọng cao sang tột đỉnh trên trường đời chính trị rồi cũng phải nhường chỗ cho người khác, nhiều khi phải đánh đổi cả mạng sống của mình. Hoặc khi lời khen đó không thật sự, họ chỉ khen lấy lòng, khen theo kiểu nịnh hót, mà để có lời khen đó ta phải trả một giá rất đắc.
    Thế gian thường khen ngợi để được lòng nhau, nhiều người chấp vào đó thành ra dính mắc hoài nên mới khổ. Và cái vui cũng lại như thế, nếu không duy trì được lâu dài thì khổ đau sẽ xâm chiếm tâm hồn. Thế gian nếu không có đam mê thì chúng ta không thể làm gì được, mà nếu quá đam mê thì mình sẽ đánh mất rất nhiều thứ, có khi làm tàn hại cuộc đời. Tình yêu cũng vậy thôi, nếu quá đam mê sẽ dẫn đến hào mòn sức khoẻ, thân thể bạc nhược và không thể sống lâu dài được.
    Cuộc sống nếu không có đam mê con người sẽ không làm được việc gì to lớn, ta đam mê vì lợi ích nhân loại, vì sự sống của muôn loài thì còn có sự đóng góp thiết thực. Đam mê trong lợi dưỡng, trong hưởng thụ sa đà vào các cuộc vui chơi trác táng thì những đam mê này sẽ giết chết ta trong từng ý niệm và ta sẽ phải lãnh lấy hậu quả đau thương trong nay mai. 
    Trong tình yêu ngoài những cảm giác khoái lạc con người ta còn phải lo lắng nhiều thứ khác. Yêu thương nhiều làm ta thêm mỏi mệt và hay hờn mát, ghen tuông, dễ dẫn đến đổ vỡ, tan nát gia đình. Ham tu quá nên cố gắng nhiều cũng sinh mệt mỏi, như sợi dây đàn căng quá cũng có ngày đứt dây.
    Ít ai muốn yêu thương vừa đủ trong chừng mực mà lúc nào cũng muốn yêu trong vội vã, chiếm đoạt nên trong khi yêu không có chất liệu của sự chia sẻ cùng nhau. Ta khi sinh ra chỉ với hai bàn tay trắng và khi ra đi cũng hai bàn tay trắng, ta chỉ mang theo nghiệp tốt hay xấu mà thôi và tất cả ta đều phải bỏ lại. Dù cho vợ đẹp con xinh, tiền bạc của cải dồi dào, sự nghiệp công danh hiển hách thì cũng phải bỏ lại hết nên tất cả chỉ là con số 0. Cuộc sống này lúc nào cũng bộn bề công việc lo lắng cho gia đình, cha mẹ, vợ con, cơm áo gạo tiền rồi đến cả chuyện yêu đương nên chắc hẳn chẳng ai không mệt mỏi. 
    Một cô gái sống độc thân ngày xưa chỉ lo đi làm, về nhà thì nghỉ ngơi thoải mái, không bận bịu việc gì khác và lại có thời gian phụng dưỡng, chăm sóc cha mẹ; nhưng khi đã có chồng rồi cô phải lo toan đủ thứ, nào là chuyện công danh sự nghiệp, chuyện chồng, chuyện con, chuyện cha mẹ hai bên và đủ thứ chuyện ân nghĩa khác.
    Đời sống của chúng ta thực sự có hạnh phúc chỉ khi ta biết sống có chừng mực trong mọi sinh hoạt, biết buông bỏ những lo toan, tham lam, ích kỷ, giận hờn và những đam mê có hại hay làm ta thêm mệt mỏi. Nhìn đời sống một gia đình chúng ta có thể biết gia đình đó có tu hay không. Gia đình nào biết giữ giới trong sạch, trang nghiêm thì gia đình đó sống vui vẻ, hạnh phúc.
    Chính giới hạnh giúp cho đôi vợ chồng biết thương yêu nhau mà sống chung thủy, con cái hiếu thuận và cùng nhau có trách nhiệm san sẻ niềm vui, nỗi buồn để ngày càng sống hạnh phúc hơn. Ông bà, cha mẹ, vợ chồng, con cái cùng nhau sống theo lời Phật dạy mà biết tu tập chuyển hoá những khổ đau dính mắc ở đời; do đó hương vị hạnh phúc, yêu thương sẽ tràn ngập, lan toả khắp mọi nơi.
   Một gia đình tâm linh là gia đình biết tu tập tại gia giữa người thân, bạn bè, xã hội chứ không phải đợi vào chùa mới tu; vì thời gian đến chùa một tháng có được mấy ngày? 
    Bồ tát Quán Thế Âm đi vào đời với nhiều thân tướng, hình dạng để giúp chúng sinh thoát khổ được vui. Khi cần đóng vai trò của một người mẹ để nuôi nấng, dạy dỗ con cái thì Bồ tát sẽ đóng vai người mẹ của từ-bi-hỷ-xả; cũng có khi Ngài đóng vai cha mẹ hay vợ chồng hoặc con cái và xa hơn nữa Bồ tát ứng thân với nhiều vai trò, chức năng khác nhau.
    Trên thế gian này, mẹ giúp con, con thương cha mẹ, cháu giúp đỡ ông bà và tất cả chúng ta đều đóng vai trò tương thân tương trợ, giúp đỡ lẫn nhau vì tình người trong cuộc sống bằng trái tim hiểu biết. Gia đình nào có truyền thống tâm linh thì gia đình đó sống có yêu thương và hiểu biết, ai cũng có thể đóng vai Bồ tát và ai cũng có thể vì nhau mà thương yêu đùm bọc, giúp đỡ lẫn nhau.
    Có nhiều gia đình không có truyền thống tâm linh nên bác bỏ hết mọi học thuyết trên thế gian này và cho rằng chết là hết. Họ không bao giờ chịu tu tập vì có quyền cao chức trọng, sống đời vương giả. Người thân của họ mất tích trong thời chiến tranh loạn lạc, bỗng nhiên các nhà ngoại cảm tìm được chỗ chôn xác của họ và tìm ra được trên hàng ngàn xác mất tích như vậy. Bấy giờ họ mới ngẩn người ra và tin hiểu rằng ai cũng có con người tâm linh. Rồi từ đó, họ bắt đầu tin tưởng mà tin sâu nhân quả và tin chính mình cũng có con người tâm linh như vậy.
     Ta tu tập để bản thân mình chuyển hóa những nỗi khổ, niềm đau và ngày càng sống tốt hơn nên ta không chỉ tu cho mình mà còn hướng dẫn cho cha mẹ, con cái, gia đình và xã hội cùng có hiểu biết để vận dụng đưa vào cuộc sống bằng trái tim yêu thương. Ngày xưa, khi chưa biết tu ta rất siêng năng, đam mê trong tình yêu và sự nghiệp. Giờ đây, ta thấm thía nhiều nỗi đau bất hạnh do không tin sâu nhân quả.
    Chúng ta hãy tin vào sức mạnh tâm linh chính mình mà siêng năng tinh tấn mài dùi, gạn lọc, ắt sẽ có ngày ta biết cách làm chủ bản thân. Trong tình yêu mà chỉ biết hưởng thụ thì hạnh phúc sẽ đổ vỡ trong nay mai. Trong tu tập cũng vậy, trước nhất ta phải tin sâu Tam bảo, tin sâu nhân quả, tin chính mình là chủ nhân ông của bao điều họa phúc và bắt đầu gìn giữ những giới pháp của nhà Phật. 
    “Ái” hay còn gọi là tham ái, tức luyến ái, yêu thích, dính mắc vào đó. Người nữ chất ái nhiều hơn người nam nên sự hưng phấn của họ cũng lâu hơn, chính vì thế mà tình cảm của họ dạt dào.
    Đàn ông ham muốn mạnh mẽ nên phần đông nặng về tình dục, do đó thích có nhiều người yêu đáp ứng, thoả mãn sự ham muốn của mình. Người nữ thì khác, khi họ tôn thờ ai hoặc yêu ai, họ sẽ bảo vệ danh giá trong sạch đối với người họ yêu thương. Nếu chẳng may người họ yêu thương ra đi sớm khi còn trẻ, họ sẽ thủ tiết để nuôi con và lấy con cái làm niềm vui cho họ. 
    Đàn ông khó có được điều này vì tâm sinh lý họ rất mạnh, thậm chí cho đến tận tám chín mươi tuổi một số người vẫn có thể sinh hoạt tình dục bình thường và còn có thể cho ra đời những đứa con. Chúng ta có xu hướng chạy theo những điều ham thích mà đam mê để tìm kiếm, mày mò, khai thác và khám phá trong ân ái yêu thương để làm sao đem lại cảm giác khoái lạc tột đỉnh.
     Người nữ khi thương yêu ai thật sự họ mới tiết ra chất nước ái thấm dần hết khắp thân thể, tạo ra sự hưng phấn tột cùng bằng những tiếng rên khe khẽ. Luyến ái trong yêu thương làm cho con người ta dính mắc vào đó mà không thoát ra được, nó bao bọc lấy chúng ta như con tằm xây kén và tự mình bao bọc chính nó để bị con người luộc chín.
    Ngược lại với luyến ái, yêu thương là sự ghét bỏ, là một thứ ái đối lập. Đây cũng là một kiểu tham, tham những điều không được ưa thích nên tìm cách tránh né, muốn từ chối hay xua đuổi nó khỏi hoàn cảnh sống của mình.
    Trong tình yêu thương nam nữ thì luyến ái đầy ắp trong tâm, khi ta ham thích người khác phái thì mình cố tìm kiếm và khám phá đối tượng. Trong sự luyến ái còn có tính chất của “si”, tức là ta không nhìn thấy rõ bản chất sự thật về ái nên ái nhiều là khổ nhiều và khi mất đi lại càng khổ hơn. Từ “ái” sinh ra nội kết vì ít khi có chuyện nào như ta mong muốn, bắt đầu ưa và ghét lớn dần theo nội kết đó mà sinh phiền muộn, khổ đau.
    Thích nhìn người khác phái thì bị người khác phái cuốn hút mà mê mẫn theo hình dáng và tiếng nói, chỉ cần một cái liếc mắt hay một nụ cười thôi thì lòng dạ xốn xang khó diễn tả. Cảnh ở đây không đơn thuần là hình sắc mà còn là âm thanh, hương thơm tho, vị ngọt ngào, xúc chạm êm ái và ký ức nhớ nghĩ về bóng dáng của điều ưa thích. Tất cả cũng đều là cảnh. Ái có thể làm con người ta sống chết vì nó, nếu thiếu nó ta có thể hành động sai trái mà dẫn đến ngông cuồng. 
    Dân gian Việt Nam có câu “thương ai thương cả đường đi – ghét ai ghét cả tông ti họ hàng”. Thương-ghét là hai căn bệnh trầm kha của tất cả mọi người, nó nhanh chóng lây lan làm cho gia đình nào cũng choáng ngợp. Một cô gái thần tượng một ca sĩ nên ăn mặc giống như thần tượng, nói năng như thần tượng và chỉ nghe những bài nhạc do thần tượng hát. Cô lúc nào cũng khen ngợi thần tượng, nếu ai nói động đến thần tượng của cô thì cô quyết ăn thua đủ để bảo vệ. Từ si mê, luyến ái nên dẫn đến chấp thủ và bảo vệ, chính vì vậy dẫn đến mù quáng không phân biệt được đúng hay sai, chánh hay tà, mộng hay thực, hạnh phúc hay đau khổ.
    Tình yêu có thể đẹp như bình minh buổi sớm, có ánh nắng mặt trời chiếu qua song cửa sổ, có gió mát, có tiếng chim hót hay chậu hoa hồng đẹp; nhưng tình yêu cũng có thể là buổi trưa hè nóng bức với bao giọt mồ hôi, rồi buổi chiều mây đen che kín cả bầu trời, che mất vầng trăng từ thuở nào.
    Có nhiều người nói “ta sinh ra là để được yêu”. Đúng là vậy, không sai chút nào, ta có tình cha mẹ, tình cha con, tình mẹ con, tình bè bạn, tình chồng vợ, tình làng nghĩa xóm, tình nhân loại và đủ thứ tình khác; nhưng trong tình yêu có người hạnh phúc, có người không, chỉ vì ta một đàng thì muốn hạnh phúc nhưng một đàng lại phá hủy hạnh phúc. 
     Lắm lúc ngồi suy nghĩ thấy sao đức Phật ngày xưa hay quá, từ một con người có địa vị cao nhất trong xã hội, có vợ đẹp con xinh, có thần dân thiên hạ trong tay mà Ngài đã từ bỏ hết. Ta bây giờ có gì trong tay mà cứ chấp giữ hoài? Chúng ta chấp nhận xuất gia chỉ với hai bàn tay trắng, chấp nhận bỏ gia đình nhà cửa nhưng lại ôm vào đủ thứ lợi dưỡng, sự cung kính nên không thể thành Phật. Hồi mới tu ta không có gì, ta khuyên mọi người bố thí, hỷ xả nhưng ta lại ôm vào đủ thứ nên càng ở lâu trong chùa thì hai vai càng quằn xuống muốn đi không nỗi.
     Cuộc đời lúc nào cũng sáng trong, bầu trời thì khi tối khi sáng nên có ngày có đêm, vậy mà ta cứ đem con mắt si mê mờ đục nhìn cuộc đời nên mọi thứ sẽ trở nên vô vị. Không có được một người yêu thương để chia ngọt xẻ bùi thì thế giới này bầu trời vẫn sáng trong, nhưng với con mắt đau thương, bi luỵ trong ta thì gần như tất cả đều vô nghĩa. Không có duyên kết tình chồng vợ thì ta xin là bạn của nhau, hay kết tình anh em, chỉ tại ta cứ bám víu vào đó mong được kết nối yêu thương nên sống trong đau khổ lầm mê. 
     Luyến ái ở đây không phải là tình thương chân thật làm bằng chất liệu của từ-bi-hỷ-xả mà là sự vướng mắc, bám víu vào đối tượng nào đó nên ta mất tự do. Khi ta luyến ái mà sinh ra vướng mắc thì tạo ra sự lo sợ, ghen ghét, mất tự chủ mà sinh ra hờn giận, si mê. Ban đầu chỉ là thương yêu, về sau dẫn đến luyến ái mà không như ý thì sinh ra thù ghét.
     Người xuất gia không nên để hình ảnh, sự vật bên ngoài lôi kéo. Chúng ta phải tập sống có hiểu biết, tư duy sâu sắc, ý thức trong nói năng mà hành động cho đúng đạo lý làm người thì mới có thể vượt qua cạm bẫy cuộc đời để sống an vui, hạnh phúc. Chúng ta đừng nên tìm tới đối tượng mình yêu thích và cũng đừng tìm cách xa lánh đối tượng mình thù ghét. 
    Thương nhiều thì sinh luyến ái, luyến ái đem lại nhiều ưu phiền mà ghét bỏ cũng đem lại nhiều sầu khổ. Cho nên, chúng ta đừng đan dệt yêu thương trong luyến ái và cũng đừng nên đan dệt thù hằn trong ghét bỏ. Sự thương yêu không được đáp trả lại là nguyên nhân sinh ra ghét bỏ, thù hằn. Ai không muốn ràng buộc trong lưới ái thì phải không ghét, không thương.
    Luyến ái sinh lo sợ mất mát, không có luyến ái thì còn lo sợ gì nữa. Những ai ham tu học theo giới pháp xa lìa sống chết, đem tất cả sự thành tâm cung kính để học hỏi thì sẽ vượt qua lưới ái, lìa buộc ràng mà giúp ích nhiều cho nhân loại. 
    Khi ai đó sống trong khổ đau của tình yêu, thấm thía được nỗi đau luôn làm con người si mê, mù quáng mới quyết chí tìm cách chuyển hóa và tu học cách chấm dứt khổ đau. Con người ta lúc nào cũng tham muốn đủ thứ, tham muốn thứ này chưa xong lại tham muốn thứ khác, cứ như thế mà chồng chất lên nhau. 
    Ta ham muốn xây dựng tình yêu trong thế gian thì ta ở mãi nơi cõi đời trần tục này mà không thoát ra được. Dù tình yêu có quá nhiều đau khổ mà hạnh phúc lại quá ít ỏi nhưng con người vẫn tha thiết với ái tình. Chúng ta nhìn thấy hai người yêu nhau tay trong tay choàng vai nhau đi trên đường thật âu yếm, ngay lúc đó họ dường như quên hết mọi người, mọi vật xung quanh.
    Trong tâm ta chỉ thấy hai người kia thật dễ thương nên ta có thể cũng được như vậy lắm, chính vì thế mà nhiều thầy tu bị cọp tha ra đời mà cùng xây tổ ấm. Chúng ta ham muốn tình yêu thì ta sẽ đi tìm kiếm tình yêu, mà chim trời cá nước làm sao có thể nắm bắt được tình yêu? Người ta yêu nhau vì cảm xúc mạnh mẽ của luyến ái, và chính vì thế người nữ bị cảm xúc nước ái rỉ chảy mà đánh gục lý trí của con tim.
    Cảm xúc phát sinh từ sự thương yêu lâu ngày kết thành nội kết, chính nội kết này làm cho người nữ đau khổ trong tình yêu mà vẫn cắn răng chịu đựng. Dân gian thường nói “khôn ba năm, dại một giờ” là vậy. Người xuất gia nhịn được một hai chục năm nhưng trong một phút giây mất tự chủ thì bao nhiêu năm trong chùa trở thành con số 0.
    Chúng ta thường hay chấp thủ thân này là “tôi” và “của tôi” nên tham đắm, luyến ái, bảo vệ vì là “của tôi”. Nếu cho thân này là “tôi”, hoặc vợ hay chồng là “của tôi”, thuộc về “tôi” thì ta đang dính mắc, chấp thủ vào chúng mà sinh ra buồn thương, giận ghét. Ngay thân của chúng ta cũng không thực thể lâu dài vì nó phải già-bệnh-chết thì thử hỏi các thứ bên ngoài làm sao ta nắm giữ được?
     Hai vợ chồng sống chung với nhau, nam cương nữ nhu, người âm người dương và suy nghĩ, nhận thức mỗi người đều khác nhau nên muốn được hạnh phúc trong tình yêu không phải chuyện dễ dàng. Thường thì tình yêu thế gian con người chỉ biết nương tựa vào nhau để sống vì sợ cô đơn, sợ không ai thương và sợ già không có ai lo. Nhiều cặp vợ chồng đã ly dị nhau và họ trở nên sợ hãi khi cứ bị tình yêu nắm níu.
    Sự nghiệp trên đường đời là diễn tiến của nhiều nhân duyên, một mình chúng ta không thể tạo nên sự nghiệp nếu không có sự đóng góp của nhiều người. Từ thương yêu sinh ái, ái sinh lo sợ và chấp thủ khiến ta tìm cách bảo vệ người mình yêu, nếu yêu quá sinh ra luyến ái và bắt đầu có ghen, có ghét, có hờn, có giận và có khổ đau. 
    Khi lớn lên bắt đầu có nhận thức ta đi học để nâng cao sự hiểu biết và có mục đích, lập trường cho cuộc đời mình. Sau khi học xong ta tiếp tục làm việc để nuôi sống bản thân và gia đình. Tình yêu là điều cần có trong cuộc sống, nếu không thế gian này sẽ trở nên héo úa, phai tàn vì sự sống bắt nguồn từ tình yêu. Hoa lá, cỏ cây, sông hồ, ao suối và muôn loài vật nếu không có tình yêu thì tất cả đều trở thành vô nghĩa.
    Tình yêu không có kết thúc, nó luôn nối tiếp nhau cứ như thế từ đời này sang kiếp nọ, và nó chỉ hết khi chúng ta chịu cắt đứt hợp đồng luyến ái cá nhân mà bình đẳng yêu thương nhân loại. Tình yêu được chúng ta nuôi dưỡng và chăm sóc trong từng phút giây yêu thương bằng trái tim hiểu biết. Ý thức trách nhiệm trong trong tình yêu là mỗi ngày ta yêu thương và hiểu biết qua từng hơi thở, hai trái tim cùng hòa quyện nhau trong nỗi nhớ niềm thương. 
    Có 5 loại năng lượng để phá tan si mê trong mờ tối. 5 loại năng lượng đó là niềm tin, sự siêng năng, sự chú tâm, sức định tĩnh và trí tuệ. Niềm tin trong tình yêu là sự chung thủy và lòng thành thật nên không bao giờ có sự nghi ngờ lẫn nhau. Sự siêng năng chăm sóc lẫn nhau làm cho tình yêu ngày càng đẹp hơn. Công danh sự nghiệp có thể làm cho một số người gục ngã, nhưng tình yêu lại làm cho hằng hà sa số người gục ngã vì thương yêu không đúng cách.
    Muốn tình yêu được bền lâu ta phải thường xuyên hâm nóng lại bằng cách tặng quà dịp kỷ niệm ngày cưới, lâu lâu tặng cho bà xã một đóa hoa hồng, thường xuyên quan tâm chăm sóc cho nhau và không chạy theo tình yêu nào khác.
    Sức định tĩnh là sự không sợ hãi mỗi khi có những sự cố trong tình yêu, ngay đến sự thiếu thốn trong cuộc sống cũng không làm ta sợ hãi và ta luôn vững chải, bao dung trong tình yêu. Tình yêu mà có sự định tĩnh thì tình yêu được nuôi dưỡng và có sự cảm thông, tha thứ cho nhau.
    Tình yêu cần sự hiểu biết, nhất là đạo đức trong tình yêu để giải quyết các khó khăn trong cuộc sống. Người có tu tập sẽ phát triển được tuệ giác và luôn mang lại lợi ích rất lớn cho mọi người không chỉ trong kinh doanh, khoa học, giáo dục, đạo đức, tâm linh mà nhất là trong tình yêu. 
    Trong cuộc sống trước tiên ta cần phải có tiền để nuôi sống bản thân và gia đình. Đồng tiền có thể làm cho con người khốn khổ, điên đảo nhưng mãnh lực của tình yêu lại càng dữ dội hơn. Người giàu hay kẻ nghèo đều có thể yêu được, rồi làm đám cưới và sinh con đẻ cái. Do không có hiểu biết và ý thức trong cuộc sống nên người nghèo sinh con nhiều hơn làm gánh nặng cho gia đình và làm gia tăng dân số.
    Từ thương yêu nên sinh luyến ái rồi dẫn đến chấp thủ, bảo vệ đối tượng mình yêu thích. Hoàn cảnh sự sống có thể được dựng thành một bộ phim hay một cuốn sách với ý tưởng cao siêu nào đó. Nếu là bộ phim nói đến giá trị sống làm người tốt trong hiện tại thì ta đam mê theo dõi để bắt chước những người trong phim.
     Một cuốn sách nói về cách sống sâu sắc để chuyển hoá những nỗi khổ niềm đau thì ta thích thú, cố gắng thực tập theo và cho rằng đó là lý tưởng nên ta bảo vệ, dính mắc vào chúng rồi sinh nắm giữ. Ngay đến suy nghĩ ta cũng cho hiểu biết của mình là đúng nên bảo thủ mà không chấp nhận ý kiến của người khác, do đó tranh cãi, biện luận, tạo ra ý thức hệ đối kháng lẫn nhau.
    Khi ta yêu ai ta muốn người đó là của mình mãi mãi, vì sợ người khác chiếm đoạt nên ta quản lý chặt chẽ làm cho tình yêu trở nên ngột ngạt, căng thẳng, khó bền lâu vì không có sự cảm thông.   
    Trong tình yêu thường gắn liền với chấp thủ nên dẫn đến vị kỷ, ai chạm đến thì có chiến tranh bùng nổ; nhất là khi ta chấp vào hình thức bên ngoài để xây dựng tình yêu như tiền tài, sắc đẹp, địa vị, ăn ngon, mặc đẹp; khi những thứ này không tồn tại thì tình yêu coi như đã mất. 
    Trong cuộc sống gia đình mỗi người đều có trách nhiệm đóng góp, vun bồi, làm thành cho nhau. Đến lúc chuẩn bị bữa cơm ai nấy đều quây quần, người lo nấu nướng, người lo dọn dẹp, sắp đặt thì gia đình đó có được nếp sống hài hòa, tốt đẹp.
     Trong tình yêu nhu cầu tình dục là điều không thể thiếu nhưng nếu ta chỉ biết một bề thoả mãn mà không quan tâm chia sẻ những thứ khác thì sẽ dễ đổ vỡ trong nay mai. Trong quan hệ vợ chồng một trong hai người yếu kém về tình dục hay do tuổi già khiến cho sinh hoạt vợ chồng bị mất phương hướng, một người muốn một người không thì ta phải tìm cách trị liệu và khuyên bảo lẫn nhau nên tiết dục nếu tuổi đã lớn. 
    Do ham muốn luyến ái, tình dục nên chúng ta được tiếp nối tái sinh trong hoàn cảnh tốt hay xấu, có thân tướng trang nghiêm hay có thân tướng dị hợm. Muốn chấm dứt tái sinh chúng ta phải chấm dứt ham muốn luyến ái. Do ham muốn luyến ái trong tình yêu nam nữ nên chúng ta có mặt để được người yêu thương và ta cũng yêu thương người.
    Nhân duyên cuộc đời là như vậy, từ sự nhiễm ái nên ta chấp thủ, muốn gìn giữ, bảo vệ và dẫn đến có mặt ở kiếp sau. Luân hồi-tái sinh để được kết nối yêu thương và ta bắt đầu hẹn ước, ký kết hợp đồng kiếp sau xin được là của nhau tiếp để được chìm đắm trong biển khổ sông mê. Thôi thì tùy theo nhân duyên mỗi người mà ta biết chọn cho mình một lối đi, nhưng ta cũng phải nên nhớ mình không thể chấm dứt luân hồi sinh tử khi ân nghĩa oan trái chưa được trả hết vì nhân duyên chồng chéo từ vô thỉ kiếp đến nay.
    Do ta thương yêu, luyến ái trong sâu đậm nên kết thành nội kết mà sinh ra tâm ưa và ghét. Ưa thì thích thú, muốn níu lấy, bám giữ cho bằng được, nhưng khi hết duyên thì đường ai nấy đi. Khi yêu thương không đúng cách sẽ làm tình yêu trở thành oan trái mà kết nên hận thù. Luyến ái trong tình yêu nam nữ là một trong những luyến ái mạnh nhất, nó làm rúng động cả trái tim con người và chính vì thế mà chúng ta cứ sống loanh quanh, lẩn quẩn trong vòng luyến ái khổ đau. 
    Thế gian lúc nào cũng cần tình yêu thương để duy trì giống nòi nhân loại, đó là lẽ đương nhiên; nhưng ta phải biết thương yêu có hiểu biết, có trách nhiệm, có sẻ chia bằng tình người trong cuộc sống. Khi yêu ai ta không chỉ đơn thuần nói lời yêu mà trong đó còn có nhớ nhung, có những cử chỉ âu yếm, chia sẻ, chăm sóc, hỏi han, ước hẹn, thực hiện lời hứa và có trách nhiệm với nhau.
    Nếu ta chọn con đường của yêu thương nam nữ mà không chọn con đường xuất gia thì ta cứ việc đi theo con đường đã chọn và quyết tâm gầy dựng. Thương yêu là lẽ sống của nhân loại, cuộc sống thế gian sở dĩ phát triển, mở mang, tiến bộ không thể ngờ trong mọi phương diện là do có sự đóng góp của tình yêu rất lớn. Tuy nhiên, thời gian lặng lẽ trôi qua và tình yêu cũng sẽ phai nhạt theo năm tháng, những giây phút êm đềm, hạnh phúc rồi cũng chóng qua. Nếu đã biết hạnh phúc thế gian ngắn ngủi thì tại sao ta không chọn con đường khác để đi? 
    Thế gian có hai thứ con người ta luôn tìm kiếm mà không biết nhàm chán, đó là tình và tiền. Tiền là một thứ làm cho con người điên đảo, nếu thiếu nó con người không thể nuôi sống bản thân và gia đình. Cũng vậy, con người chạy theo đồng tiền đến mờ cả mắt mà quên cả lương tâm, nếu có quyền cao thì sẽ tham nhũng, nếu là người bình thường thì tìm cách trộm cướp, lường gạt của người khác.
    Người không hiểu biết, không tin sâu nhân quả sẽ tán tận lương tâm, tìm đủ mọi cách để làm sao kiếm thật nhiều tiền nên bất chấp mọi thủ đoạn. Thức ăn, thức uống nhiễm độc quá nhiều là do lòng tham không đáy của con người. Đồng tiền làm ra không chân chính sẽ khó nắm giữ được lâu dài, đến khi phước hết thì hoạ ắt đến.
    Người khôn ngoan biết lo cho sự nghiệp vững vàng rồi sau đó mới lập gia đình, có tiền, có tình yêu cuộc sống sẽ trở nên hạnh phúc và thú vị biết bao. Nhiều người vì tham lam nên mất cả chì lẫn chài, một mối tình đối với họ có thể chưa đủ nên phải có nhiều mối tình khác. Người có nhiều tình cảm hay còn gọi là có số đào hoa, họ sống lãng mạn, tình tứ. Bề ngoài họ trông có vẻ hạnh phúc lắm nhưng thực chất họ hay hoang mang, lo sợ vì phải gian dối với nhiều người.    
    Do chấp thủ vào “cái ta” nên con người muốn chiếm hữu, nắm giữ mọi thứ từ hình ảnh, sự vật, cho đến âm thanh, mùi thơm, hương vị, sự xúc chạm êm ái và ý thích thú, bám víu vào đó. Do chúng ta tưởng cái gì cũng thật có nên muốn nắm giữ chúng để thọ hưởng lâu dài; khi được thì ta vui vẻ, thích thú, muốn nắm giữ hoài; khi không được thì sinh phiền muộn, khổ đau.
    Chúng ta thường hay dính mắc vào sáu trần như hình dáng, lời nói, mùi hương, vị nếm, sự xúc chạm hoặc ý thức nhớ lại bóng dáng của pháp trần. Cũng có rất nhiều người tin vào tình yêu như nó là một mãnh lực thiêng liêng, thiếu vắng nó con người sẽ sống mất phương hướng. Từ quan niệm đó nên con người khi sinh ra và lớn lên thì phải lập gia đình, phải lấy chồng, lấy vợ để gầy dựng giống nòi nhân loại.
    Trong đời sống vợ chồng, nguyên nhân dẫn đến chia tay, ly hôn hoặc hay cãi nhau một phần là do ai cũng chấp vào cái tôi hiện hữu, chấp thân tâm làm ngã. Chung quy lại, con người từ chấp nên sinh bám víu, cố thủ. Điều này không chỉ đơn thuần có trong đời sống gia đình mà còn trong các lĩnh vực khác như kinh doanh, chính trị, khoa học, giáo dục và tất cả đều cũng phải sống trong đau khổ lầm mê. Khi con người chấp thủ và dính mắc vào đó sẽ làm duyên cho hữu (cảnh giới do nghiệp chiêu cảm để tái sinh) phát khởi mà tái sinh vào cõi lành hay cõi dữ. Nếu ta chấp vào đoạn kiến (chết là hết) thì sẽ ra sức làm điều sai trái vì không tin sâu nhân quả, tin không có đời sau nên mặc tình gieo tạo tội lỗi. Việc tin vô thần khiến nhiều người đánh mất con người tâm linh của chính mình.


Bao nhiêu năm ta nuôi dưỡng trong lòng,
Tập bình an cho niềm vui rộng mở.
Đem trái ngọt để hiến dâng cuộc sống,
Để cuộc đời thêm lớn những yêu thương.

 

BÀI LIÊN QUAN

Hạnh phúc hay đau khổ là do ai?  ( Thích Đạt Ma Phổ Giác , 5489 xem)

Tại sao có sự sống chết tiếp nối nhau?  ( Thích Đạt Ma Phổ Giác , 8616 xem)

Tiền bạc không mang lại hạnh phúc  ( Tâm Minh Ngô Tằng Giao , 6377 xem)

Nhân quả  ( Tâm Minh Ngô Tằng Giao , 7220 xem)

Con người sống chết vô cùng tận  ( Thích Đạt Ma Phổ Giác , 5249 xem)

Sai lầm của đời người là đánh mất chính mình  ( Thích Đạt Ma Phổ Giác , 5751 xem)

Luân hồi  (7026 xem)

Thanh lọc tâm bằng câu niệm Phật  ( Duyên Ngộ , 5453 xem)

Cõi Cực Lạc có hay không?  ( Tổ Tư vấn Báo Giác Ngộ , 6503 xem)

Cuối tuần dâng kinh và được nghe Đức Pháp chủ ban pháp nhũ về giữ giới  ( Nguyễn Mạnh Hùng , 5912 xem)

Ý KIẾN BẠN ĐỌC


NI TRƯỞNG HUỲNH LIÊN
  • Thích Nữ Huỳnh Liên
  • Thích Nữ Huỳnh Liên
  • Thích Nữ Huỳnh Liên

 

Nguyện xin hiến trọn đời mình

Cho nguồn Đạo pháp cho tình Quê hương

 

THẬP ĐẠI ĐỆ TỬ
  • Thích Nữ Bạch Liên
  • Thích Nữ Thanh Liên
  • Thích Nữ Kim Liên
  • Thích Nữ Ngân Liên
  • Thích Nữ Chơn Liên
  • Thích Nữ Quảng Liên
  • Thích Nữ Quảng Liên
  • Thích Nữ Tạng Liên
  • Thích Nữ Trí Liên
  • Thích Nữ Đức Liên
  • Thích Nữ Thiện Liên
THÔNG BÁO

Thông báo Khóa tu Truyền thống lần thứ 45 do Ni giới Hệ phái Khất sĩ tổ chức tại Tịnh xá Tịnh xá Ngọc Tâm, phường Tân An, tỉnh Tây Ninh

Thông báo Khóa tu Truyền thống lần thứ 45 Do Ni giới Hệ phái Khất sĩ tổ chức từ ngày 29/3 – 06/4 năm Bính Ngọ (ngày 15/5/2026 – 22/5/2026) tại Tịnh xá Ngọc Tâm, phường Tân An, tỉnh Tây Ninh (tỉnh Long An cũ)

Thông báo: Hội thi giáo lý nhân ngày Lễ Tưởng niệm lần thứ 39 Ni trưởng Huỳnh Liên - Đệ Nhất Trưởng Ni giới Hệ phái Khất sĩ Việt Nam

Nhân ngày lễ Tưởng niệm lần thứ 39 Ni trưởng Huỳnh Liên - Đệ Nhất Trưởng Ni giới Hệ phái Khất sĩ Việt Nam, Tổ đình Tịnh xá Ngọc Phương sẽ tổ chức Hội thi giáo lý về cuộc đời và đạo nghiệp của Ni trưởng Đệ Nhất.

Thông báo Khóa tu Truyền thống lần thứ 44 do Ni giới Hệ phái Khất sĩ tổ chức tại Thiền viện Minh Đăng (tỉnh Đồng Nai)

Thông báo Khóa tu Truyền thống lần thứ 44 Do Ni giới Hệ phái Khất sĩ tổ chức từ ngày 23/01– 29/01 năm Bính Ngọ (11/3/2026 – 17/3/2026) tại Thiền viện Minh Đăng, Ấp Bến Nôm I, xã Thống Nhất, tỉnh Đồng Nai

Thông báo Khóa Bồi dưỡng đạo hạnh lần thứ 9 do Ni giới Hệ phái Khất sĩ tổ chức

Tiếp theo thời khóa tu học trong 3 tháng An cư là chương trình 10 ngày bồi dưỡng đạo hạnh cho chư Ni trực thuộc NGHPKS, bắt đầu từ mùng 1 tháng 7 đến ngày mùng 10 tháng 7 năm Ất Tỵ (PL.2569 – DL.2025) tức ngày 23.8.2025 – 01.9.2025.

Thông báo Lớp Giáo lý trực tuyến

Thời gian tụng kinh, thuyết giảng trực tuyến như sau: Tụng kinh: Hàng ngày từ 6g30 – 7g15 tối là thời khóa tụng kinh, các ngày sám hối trì tụng Hồng Danh Bửu Sám. Thuyết giảng: 7g30 – 8g30 tối hàng ngày

VIDEO HÔM NAY

Trực tiếp: Phiên Bế mạc Hội thảo Khoa học Ni trưởng Huỳnh Liên tại Pháp viện Minh Đăng Quang - Ban Truyền hình Trực tuyến PSO

Pháp âm MP3

  • 0 - Lời Mở Đầu
  • 01 - Võ Trụ Quan
  • 02 - Ngũ Uẩn
  • 03 - Lục Căn
  • 04 - Thập Nhị Nhơn Duyên

LỊCH VIỆT NAM

THỐNG KÊ