Huyền diệu trên đời Pháp rộng sâu, Trăm ngàn muôn kiếp dễ chi cầu. Nay con nghe thấy chuyên trì tụng, Nguyện tỏ Như Lai nghĩa nhiệm mầu.
　

PHẦN THỨ HAI: PHẦN CHÁNH TÔNG

CHƯƠNG I: CHỈ BÀY CHÂN TÂM

MỤC MỘT: GẠN HỎI CÁI TÂM

VIII - CHẤP TÂM KHÔNG DÍNH DÁNG VÀO ĐÂU TẤT CẢ

     Kinh: Ông A Nan bạch Phật:

      - Thưa Thế Tôn, trước đây, tôi thấy Phật với bốn đại đệ tử là Đại Mục Kiền Liên, Tu Bồ Đề, Phú Lâu Na và Xá Lợi Phất cùng chuyển Pháp luân, Phật thường dạy: Cái Tâm Tánh Hiểu Biết Phân Biệt cũng chẳng ở trong, cũng chẳng ở ngoài, cũng chẳng ở chính giữa, đều không ở chỗ nào cả, tất cả không dính bám, tạm gọi là tâm. Nay tôi không dính bám, thì gọi là tâm chăng?

      Phật bảo Ông A Nan:

      - Ông nói: Cái tâm Tánh Hiểu Biết Phân Biệt đều không ở đâu tất cả. Vậy các vật tượng thế gian như hư không và các loài dưới nước, trên đất, bay, chạy, nghĩa là tất cả sự vật mà ông cho là không dính bám đó, là có hay không có? Không có, thì đồng với lông rùa sừng thỏ, có gì để gọi là không dính bám? Đã có cái không dính bám thì không thể gọi là không. Không có tướng thì tức là không, chẳng phải không mà lại có tướng. Có tướng thì có chỗ ở, làm sao lại không dính bám được? Vậy, nên biết rằng ông nói: Cái Không Dính Bám vào đâu tất cả là tâm hiểu biết, thật không có lẽ đó.

      Thông rằng: Cái Không Dính Bám, của Ông A Nan dẫn ra đó, chưa từng chẳng phải. Nhưng hiểu cho rõ hai chữ Tất Cả, thì cái Vô Trước ấy là đối với Cảnh mà có. Cảnh mà có thì có Vô trước, còn cả hai đều không có, thì hóa ra đoạn diệt! Nói sao cũng mâu thuẫn.

      Nếu tất cả vật tượng đều không có, thì còn có chỗ nào nữa để mà không dính bám? Mà đã có Cái Không Dính Bám thì vật tượng không thể nói là không có! Nếu không có Tướng Không Dính Bám, thì mới có thể nói là không có tất cả vật tượng. Có: Sự Không Dính Bám, tức la: có Tướng, rồi. Có tướng không dính bám, tức là có tâm ở đó rồi. Tâm đó ở Chỗ Không Dính Bám, thì sao lại gọi là: Đều không ở chỗ nào cả. Tâm đã có chỗ ở thì sao lại nói là Không Dính Bám? Trước thì ở nơi cái Năng để làm rõ cái Sở, chẳng thể gọi là không có. Tiếp sau, là dùng cái Sở để làm rõ cái Năng; cái Tướng đã có ắt phải có cái hiện hữu, nên cái nghĩa Vô Trước không thành được.

      Xưa, Nghiêm Dương tôn giả hỏi Tổ Triệu Châu:

      - Một vật chẳng có đem lại thì như thế nào?

      Tổ Châu rằng:

      - Buông bỏ đi.

      Ông Nghiêm rằng:

      - Một vật chẳng có đem lại, thì buông bỏ cái gì?

      Tổ Châu nói rằng:

      - Thế thì vác lên mà đi!

      Tôn giả nghe xong, đại ngộ.

      Ngài Hoàng Long tụng rằng:

Một vật chẳng mang lại,
Hai vai vác chẳng nổi.
Vừa nghe, rõ lỗi mình,
Trong lòng vui không xiết.
Độc ác đã quên rồi,
Rắn cọp là tri kỷ.
Rỗng rang ngàn trăm năm,
Gió mát chưa ngừng thổi.
Ngài Thiên Đồng tụng rằng:
Chẳng ngờ tế hạnh trước trao tay,
Từ rõ lòng quê, thẹn gõ đầu.
Phá thoát, ngang lưng rìu cán mục,
Rửa trong (sạch) phàm cốt, với tiên chơi.

      Bài tụng này thì Vô Trước cũng không, nên tự do, tự tại. Phần nhiều đều ở nơi cảnh, thì thấy có Vô Trước, lìa Cảnh tức là không Vô Trước. Ở nơi Tánh thấy Vô Trước, thì cái Vô Trước đó tức là Tự Tánh. Dầu còn chỉ một cái ý Vô Trước, bèn là hỏng hết vậy.

Nguyện đem công đức lành, Hồi hướng cho tất cả. Chúng con với chúng sanh, Đều chứng thành Phật quả.